Bert Slagter bij Doorzetters

Als crypto crasht, willen ze iemands hoofd op het hakblok'

November 2022. Terwijl cryptoplatform FTX instort en miljarden aan klantentegoeden in rook opgaan, zit Bert Slagter aan de keukentafel bij Jort Kelder. "'Bert, vertel maar eens even, hoe kan dit?'" herinnert hij zich de vraag. Als 'crypto-duider des vaderlands' kent hij de keerzijde van zijn rol maar al te goed. "Als het goed gaat, mag je overal uitleggen waarom het tof is. Nu mocht ik mezelf verdedigen. Ze wilden iemands hoofd op het hakblok leggen."

Het is typerend voor de positie waarin Slagter zich bevindt. Als co-auteur van de bestseller 'Ons Geld is Stuk' en bekend van Satoshi Radio en de Cryptocast op BNR, is hij de man die complexe financiële materie vertaalt voor een breed publiek. "Iets snappen is één ding, maar het kunnen uitleggen is nog een niveau hoger," zegt hij. "We willen het ongelooflijk goed begrijpen en tot alle haarvaten en alle technische facetten doordringen om het simpel te kunnen uitleggen."

Die drang naar begrip komt voort uit zijn achtergrond in natuurkunde en informatica. Als ondernemer van het eerste uur - hij richtte softwarebedrijf Procurios op toen "internet nog piepjong was" - zag hij al vroeg de potentie van nieuwe technologieën. Maar het is zijn visie op het wereldwijde financiële systeem die hem nu drijft.

"Het huidige systeem is ontstaan na de Tweede Wereldoorlog," legt hij uit. "Je ziet dat de rek er een beetje uit is. De totale schuldenberg is nu 350% van de wereldeconomie." Het zijn cijfers die hem zorgen baren over de komende transitieperiode. "Mijn grootste angst is dat die transitie rommelig en lelijk verloopt. De vorige transitieperiode bevatte een wereldoorlog. Het zou maar zo kunnen dat we in de komende twintig jaar weer in een soort overgangsfase zitten."

Toch is Slagter niet uitsluitend pessimistisch. Hij ziet ook kansen in wat hij 'exponentiële technologieën' noemt. "Er zijn ook scenario's waarin het niet rommelig verloopt. Allerlei doorbraken in AI, robotica en batterijtechnologie kunnen ervoor zorgen dat we op een hele mooie manier door die transitie heen gaan."

Zijn boek 'Ons Geld is Stuk', geschreven met zijn broer Peter, verkocht in drie maanden 25.000 exemplaren - "voor zo'n boek echt belachelijk veel." Het succes bevestigt zijn overtuiging dat er een brede behoefte is aan begrip van financiële systemen en wat er mis mee is.

In tijden van onzekerheid hamert Slagter op het belang van wat hij 'optionaliteit' noemt, een concept dat hij leent van Nassim Taleb, bekend van "The Black Swan". "Hoe meer onzekerheid er is, hoe meer optionaliteit je moet creëren voor jezelf," legt hij uit. "Opties kosten iets; gratis opties bestaan normaal gesproken niet."

Deze filosofie vertaalt zich in zijn advies aan ondernemers: "Je kunt niet precies weten wat voor ramp je overkomt, maar je kunt wel nadenken over wat er gebeurt als er een ramp is." Het is een les die hij zelf ter harte neemt, vooral als hij weer eens het middelpunt van kritiek wordt tijdens een cryptocrash.

Voor de nieuwe generatie heeft Slagter drie concrete tips:

1. Zeg 'ja' tegen kansen: "Er zijn miljoenen kansen, miljoenen mogelijkheden. Je kunt heel snel met een hele lijst van bezwaren komen, maar zeg maar eens gewoon 'ja' tegen dingen."

2. Creëer optionaliteit: Zorg voor alternatieven en back-up plannen in tijden van onzekerheid. Wees voorbereid op verschillende scenario's.

3. Begrijp voordat je uitlegt: Verdiep je grondig in complexe materie om het vervolgens helder te kunnen overbrengen. Echt begrip is de basis van goede communicatie.

Bert Slagter laat zien dat de rol van duider niet altijd dankbaar is, maar wel noodzakelijk. Of het nu gaat om het uitleggen van een cryptocrash of het schetsen van fundamentele problemen in ons geldsysteem, zijn missie blijft hetzelfde: complexe materie toegankelijk maken voor iedereen. Want zoals hij zelf heeft ervaren: in tijden van crisis is begrip misschien wel het belangrijkste wat we kunnen bieden.